Burgerwetenschappers zetten zich in voor vaginale gezondheid 

Een onderzoeksconsortium met onder meer microbioloog Remco Kort heeft een uniek citizen science-project over vaginale gezondheid opgezet. De deelnemers dragen hierdoor bij aan oplossingen voor problemen zoals urogenitale infecties én blijven mede-eigenaar van hun eigen geïsoleerde bacteriestammen. 

In een nieuwe studie, gepubliceerd in PLOS ONE, wordt het protocol voor het citizen science-project ‘Van Vrouwen voor Vrouwen’ beschreven. In dit project werken vrouwen samen met onderzoekers om de rol van de Lactobacillus crispatus-bacterie in vaginale gezondheid te onderzoeken, en een nieuw vrouwvriendelijk product te ontwikkelen. Het onderzoek toont aan hoe vrouwen actief betrokken kunnen zijn bij het project waarin hun lichaamseigen microben worden geïsoleerd. 

Bacteriestammen 
Deelnemers namen een vaginal swab , die in het laboratorium werden onderzocht op diversiteit en waaruit bacteriën werden geïsoleerd volgens een nieuw protocol. Het gaat specifiek om de Lactobacillus crispatus-bacterie, die kan helpen om urogenitale infecties te voorkomen. Wetenschappers van de Vrije Universiteit onderzochten de verkregen data en voerden proeven uit om verschillen tussen de L. crispatus-bacteriën te onderzoeken.  

Op basis hiervan werden een aantal bacteriestammen geselecteerd en in samenwerking met het bedrijf Winclove Probiotics op grote schaal opgekweekt en gedroogd tot een poeder. Het ultieme doel is om met het poeder een product te ontwikkelen voor vrouwen, om veelvoorkomende terugkerende vaginale klachten te voorkomen.  

Citizen science 
Het project laat zien dat deelnemende vrouwen actief betrokken kunnen worden wanneer er in het onderzoek lichaamseigen microben worden geïsoleerd. De burgerwetenschappers dachten bijvoorbeeld mee over de inhoud van het artikel over het protocol. Ze hebben zich verenigd in een vrouwencollectief, Stichting Crispatus, en blijven gezamenlijk eigenaar van de geselecteerde stammen die in het eindproduct zullen worden gebruikt. Ook gaven ze aan welke voorkeuren ze hadden voor het soort producten dat ze willen gebruiken, bijvoorbeeld een tampon of een crème. Dit product zal ontwikkeld worden in samenwerking met het bedrijf Yoni, producent van duurzame femcare-producten, en Winclove Probiotics. 

Podcast 
Rondom het project is de ‘Van Vrouwen Voor Vrouwen’-podcast gemaakt, te beluisteren op Spotify en Apple, die dieper ingaat op het onderzoek en het belang van vaginale gezondheid. Naast de deelnemende burgerwetenschappers komen alle partners aan het woord, evenals Remco Kort én potentiële gebruikers van het te ontwikkelen product die werden geïnterviewd op een festival. Volgens de onderzoekers laat het zien dat burgerwetenschap mensen uit verschillende lagen van de maatschappij aanspreekt, en dat er een groeiende maatschappelijke betrokkenheid en behoefte is aan onderzoek naar vaginale gezondheid. 

Het onderzoeksconsortium is een samenwerking tussen de Vrije Universiteit, BaseClear, Yoni, Stichting Crispatus, en Winclove Probiotics. Het onderzoek werd mede gesubsidieerd door Health Holland.